مدیریت جامع مواد زائد (Integrated Waste Management: IWM)

انتخاب و کاربرد تکنیکها، روشها و برنامه های مدیریتی مناسب جهت دستیابی به اهداف ویژه مدیریت مواد زائد را مدیریت جامع مواد زائد گویند. سازمان حفاظت از محیط زیست آمریکا 4 گزینه را برای IWM تعیین کرده است:

1 کاهش در مبدأ تولید

2 بازیافت و کمپوست

3 سوزاندن

4 دفن در زمین

راههای کنترل تولید مواد زاید جامد:

تولید، اولین عنصر موظف یک سیستم مدیرت مواد زاید جامد است. تولید مواد، یک نقش اساسی و کلیدی در کل سیستم دارد. کنترل تولید مواد زاید جامد به دو طریق کمی و کیفی می باشد. اصولاً مشکل اصلی جوامع تولید روزافزون مواد زاید است. به طور کلی کم کردن تولید زایدات، احتیاج به انجام یک انقلاب در صنایع و طرز نگرش ما به منابع طبیعی دارد. منابع طبیعی باید با حداقل تخریب مورد بهره برداری قرار بگیرند. تولید باید به اندازه مصرف و متناسب با آن باشد. در مصرف باید نهایت صرفه جویی را بعمل آورد.

با انجام برنامه ریزی مناسب و از طریق وسایل ارتباط جمعی می توان برنامه های کاهش تولید مواد زاید جامد شهری را از مبداء تولید به اجرا درآورد. این برنامه ها عبارتند از:1-تولیدکالای مرغوب و متناسب با نیازهای جامعه 2-بازیافت مواد و کالا و استفاده مجدد ازآنها 3-کاهش میزان سمیت مواد 4-پردازش مواد زاید جامد در نقطه تولید

منابع تولید مواد زاید جامد شهری

منابع تولید را می توان بر حسب کمیت و کیفیت مواد زاید تولیدی طبقه بندی نمود. که براساس کیفیت شامل:

1-خانگی 2-تجاری 3-صنعتی 4-بهداشتی درمانی 5-مناطق باز 6-فعالیت های ساختمانی 7-ادارات دولتی

به طور کلی می توان مواد زاید جامد شهری را به دو گروه تقسیم بندی نمود:

در یک تقسیم بندی دیگر می توان مواد زاید شهری را به دو گروه مواد زاید شبه خانگی و مواد زاید خطرناک تقسیم بندی کرد. در این تقسیم بندی، درجه خطرناک بودن مواد ملاک عمل است. از نقطه نظر بازیافت مواد، تقسیم بندی مواد زاید جامد به مواد خشک و تر مناسبتر است این تقسیم بندی می تواند در جداسازی مواد از مبداء تولید موثر واقع شود.

مواد زاید خطرناک

جابجایی، حمل و نقل و دفع این مواد خطرناک بوده و احتیاج به مدیریت خاصی دارد. این مواد شامل: مواد رادیواکتیو، مواد شیمیایی سمی، زایدات بیولوژیک، زایدات قابل انفجار و قابل احتراق هستند. این مواد معمولاً در مراکز صنعتی و مؤسسات و مراکز درمانی بهداشتی تولید می شود.